Temmuz ayı geldi.
Bir taraftan tatil aylarındayız diğer taraftan da yıllık bütçe dönemi yavaş yavaş yaklaşıyor.
Bütçe süreçlerini en organize biçimde ele alan en üst seviye şirketlerde öncelikle mevcut yıla dair son forecast (tahmin) çalışması yürütülür. Bu şirketler yılın son forecastinin onaylanması ile birlikte gelecek yılın 12 aylık bütçesinin ilk bazını elde etmiş olurlar.
Bu kısma önümüzdeki aylarda tekrar geleceğim. Ancak tüm bu bütçe aşamalarından önce gelmesi gereken süreç iyi kurgulanmış bir “Stratejik Bütçe” sürecidir.
Temmuz – Ağustos ayları LRP (Long Range Plan) için en ideal aylardır. Böylece tatil dönemleri de hiç hedef düşünülmeden geçirilmemiş olur ve yeni hedefler, yeni umutlar tatilde de yeşerebilir.
Peki, iyi bir LRP süreci nasıl olur?
- Az data, bol bol beyin fırtınası ve değerlendirme içerir.
- Süreç kısa olur. Yaklaşık 1 ay içinde süreci tamamlamak ideal olanıdır.
- Her departmanın hayalleri, orta ve uzun vadeli idealleri bellidir. LRP döneminde kritik olan, bu hayalleri belli bir vadede gerçekleştirilmesi mümkün görünen somut hedeflere dönüştürmektir.
- 3 ila 5 yılı kapsar.
- Her bütçe gibi satış planlaması ile başlar.
- Süreç sonunda 3 ila 5 yıllık satış büyümesi, brüt karlılık ve faaliyet karlılığı rakamlarını içeren özet bir gelir tablosu elde edilmesi yeterlidir.
- Uzun vadede rekabet avantajı elde edeceğim konular nelerdir?
- Yeni pazarlara mı gireceğim?
- Dikey mi büyüyeceğim?
- Reorganizasyona mı ihtiyacım var?
- Yeni ürün gamına mı girmeliyim?
- Satış kanallarımı mı çeşitlendireceğim?
- Süreçlerimi daha etkin yönetebilmek için yeni bir ERP mi kurmalıyım?
- Kendi sektörümde yapay zekadan (AI) nasıl faydalanabilirim? vb.
- SWOT Analizi, Benchmark Analizleri, Rekabet Analizleri ve bilimum değerlendirme ve analizleri içerir.
- Öncelikler belirlenip elemeden geçer ve sıralanır.
- Öncelik sıralamasına uygun olarak özet gelir tablosu rakamları oluşturulur. Aşırı detaya girilmez. Kendimize 3-5 yıllık kabaca bir yön çizebilelim yeter…
Sonuç :
Yıllık bütçe sürecine başlamadan önce elimde hangi konuların bu seneki bütçede daha detaylı ele alınması gerektiğini gösteren ilgili pay sahiplerince değerlendirilip onaylanmış bir kılavuzum olmuş oldu.
Herkese iyi tatiller.
Mehmet Adanır, CMA | SMMM | MBA
PWGRC Bütçe Lideri
Meraklısına not: Yakında PWGRC Bütçe dikey çözümü yayında olacak.
Yeni Nesil Bütçe Yönetimi konusunda aklınıza takılanların çözümü
